Khoảng 21h35 ngày 10/4 (8h35 ngày 11/4 giờ Hà Nội), Reid Wiseman, chỉ huy nhiệm vụ Artemis II, là người cuối cùng rời khỏi tàu. Tại Trung tâm Điều khiển Nhiệm vụ của NASA ở Houston, các nhân viên tập trung đông đủ và vỗ tay reo hò trước cột mốc lịch sử.
Theo NASA, các cuộc kiểm tra sức khỏe ban đầu đã hoàn tất và cả bốn phi hành gia đều cảm thấy rất tốt.
Tổng thống Mỹ Donald Trump chúc mừng Artemis II trong bài đăng trên mạng xã hội Truth Social, đồng thời mời họ đến thăm Nhà Trắng trong thời gian sớm nhất.
“Chúc mừng phi hành đoàn Artemis II vô cùng tài năng và tuyệt vời. Toàn bộ chuyến đi thật ngoạn mục, cuộc hạ cánh hoàn hảo và với tư cách là Tổng thống Mỹ, tôi không thể tự hào hơn. Tôi mong sớm gặp các bạn tại Nhà Trắng. Chúng ta sẽ làm lại điều này và tiếp theo là Sao Hỏa”, ông viết.
Trên X, Thủ tướng Canada Mark Carney cũng chào mừng Hansen và phi hành đoàn trở về với “một thành tích lịch sử”. Trong khi đó, Cơ quan Vũ trụ Canada (CSA) viết: “Jeremy Hansen và Artemis II đã quay về Trái Đất sau khi trở thành những người đầu tiên tới Mặt Trăng trong hơn 50 năm. Chào mừng trở về nhà, Jeremy”.
Đến 8h50 (giờ Hà Nội), các trực thăng bắt đầu đưa từng phi hành gia khỏi thuyền cứu hộ. Mỗi người đeo một bộ dây đai đặc biệt để được kéo lên trực thăng cùng một chuyên gia cứu hộ.
Lúc 8h58, NASA thông báo toàn bộ bốn phi hành gia của sứ mệnh Artemis II đã được đưa lên tàu USS John P. Murtha an toàn. Cả bốn sẽ trải qua các cuộc kiểm tra y tế trên tàu, sau đó trở về bờ để lên máy bay đến Trung tâm Vũ trụ Johnson của NASA ở Houston.
Jeremy Hansen là người đầu tiên bước từ trực thăng đến phòng y tế, vẫy tay với nụ cười rạng rỡ, tiếp theo là Christina Koch và Victor Glover. Chỉ huy Reid Wiseman giơ ngón cái khi đi vào khu vực này.
Giám đốc NASA Jared Isaacman đã gặp từng thành viên, ôm và chúc mừng họ. Cả bốn phi hành gia đều tự đi bộ, dấu hiệu cho thấy cơ thể thích nghi và phục hồi tốt sau thời gian sống trong môi trường không trọng lực. Các nhân viên trên tàu đã chuẩn bị xe lăn nhưng không cần dùng đến.
Phó giám đốc NASA Amit Kshatriya cho biết, thành công của Artemis II đang mở đường cho những cơ hội khám phá không gian trong tương lai. Ông nói: “Chúng ta đã tiến một bước lớn để tới gần bề mặt Mặt Trăng hơn. Tôi nghĩ đường đến giờ đã rộng mở rồi”.
Sứ mệnh 10 ngày của Artemis II
Tàu Orion chở phi hành đoàn Artemis II – gồm chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) và chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA) – đáp thành công xuống vùng biển ngoài khơi San Diego sáng nay.
Nicky Fox, phó quản lý Ban chỉ đạo Nhiệm vụ Khoa học của NASA, cho biết quá trình tàu Orion tái nhập khí quyển diễn ra “hoàn hảo”. “Cảnh tượng những chiếc dù bung ra, bầu trời xanh tuyệt đẹp và đại dương bao la bên dưới thực sự trông như thể bạn vừa nhẹ nhàng đặt một tách trà lên bàn vậy”, bà nói với CNN.
Tàu Orion rời bệ phóng tối 1/4 (5h35 ngày 2/4 giờ Hà Nội) thực hiện nhiệm vụ có người lái đầu tiên của NASA vượt ra ngoài quỹ đạo Trái Đất tầm thấp sau 54 năm. Phi hành đoàn được ví “đại diện cho thế giới”, khi lần đầu có phụ nữ, người da màu và thành viên không phải người Mỹ bay tới Mặt Trăng.
Artemis II cũng là chuyến bay có người lái đầu tiên của tên lửa Hệ thống Phóng Không gian (SLS) và tàu Orion. Rất nhiều công nghệ thử nghiệm trên tàu cũng lần đầu được sử dụng ngoài không gian như Hệ thống Liên lạc Quang học Orion Artemis II, sử dụng tia laser để gửi và nhận dữ liệu từ Trái Đất. Ngoài ra, tàu cũng trang bị nhà vệ sinh hoạt động đầy đủ đầu tiên trong chuyến bay tới Mặt Trăng.
Phi hành đoàn Artemis II ước tính đã di chuyển quãng đường 1.117.659 km trong toàn bộ hành trình vòng quanh Trái Đất và Mặt Trăng. Tổng thời gian bay ước tính là 9 ngày 1 giờ và 31 phút.
Điểm nhấn của nhiệm vụ là chuyến bay vòng qua phía sau Mặt Trăng ngày 6/4 (ngày 7/4 theo giờ Hà Nội), tới cách thiên thể này gần nhất 6.545 km. Trong chuyến bay, phi hành đoàn quan sát cảnh tượng Trái Đất lặn, Trái Đất mọc, nhật thực và nhiều cấu trúc trên bề mặt Mặt Trăng. Bên cạnh đó, họ cũng phá vỡ kỷ lục của Apollo 13 về khoảng cách xa Trái Đất nhất mà con người từng bay, thiết lập năm 1970. Cụ thể, Artemis II đã bay cách Trái Đất khoảng 406.771 km, xa hơn 6.616 km so với Apollo 13.
Nhiệm vụ được thiết kế như một bước đệm cho chương trình Artemis của NASA, hướng tới thiết lập sự hiện diện lâu dài của con người trên Mặt Trăng. Nhiệm vụ không người lái Artemis I diễn ra hồi tháng 11/2022, sau nhiều đợt hoãn và hủy phóng. Nếu không có vấn đề lớn nào phát sinh trong Artemis II, NASA sẽ thử nghiệm tàu Orion và các trạm đổ bộ Mặt Trăng trên quỹ đạo Trái Đất trong nhiệm vụ Artemis III năm 2027. Cơ quan này đặt mục tiêu thực hiện chuyến đổ bộ Mặt Trăng đầu tiên vào năm 2028 với nhiệm vụ Artemis IV. Đến thập niên 2030, NASA kỳ vọng bắt đầu phát triển các khu định cư, robot tự hành và trạm đổ bộ chở hàng, hướng đến thiết lập sự hiện diện bền vững trên bề mặt Mặt Trăng.
Theo TechRadar, Microsoft đang đối mặt với một vụ kiện tại Mỹ, trong đó nguyên đơn cáo buộc hãng này đã hợp tác với OpenAI nhằm kiểm soát và đẩy giá dịch vụ ChatGPT lên cao. Tuy nhiên, theo hồ sơ pháp lý mới được đệ trình, Microsoft đã yêu cầu thẩm phán bác bỏ toàn bộ cáo buộc, lập luận rằng các nguyên đơn không đưa ra được bằng chứng cụ thể về hành vi thông đồng.
Phía Microsoft cho rằng mối quan hệ với OpenAI là một khoản đầu tư và hợp tác công nghệ thông thường, không phải liên minh nhằm hạn chế cạnh tranh. Công ty nhấn mạnh thị trường AI hiện vẫn có nhiều đối thủ lớn, bao gồm các doanh nghiệp công nghệ phát triển mô hình ngôn ngữ và nền tảng AI riêng, do đó không thể kết luận có hành vi độc quyền hay thao túng giá.
Đơn kiện ban đầu tập trung vào việc Microsoft đầu tư hàng tỉ USD vào OpenAI và tích hợp công nghệ này vào các sản phẩm của mình. Nguyên đơn cho rằng sự gắn kết này đã làm giảm cạnh tranh trên thị trường AI tạo sinh, từ đó ảnh hưởng đến mức giá mà người dùng và doanh nghiệp phải trả cho các dịch vụ liên quan đến ChatGPT.
Tuy nhiên, Microsoft phản bác rằng lập luận này mang tính suy đoán, không chứng minh được mối liên hệ trực tiếp giữa hợp tác kinh doanh và việc tăng giá. Hãng cũng nhấn mạnh rằng các sản phẩm AI, bao gồm ChatGPT, vẫn được cung cấp theo nhiều gói khác nhau, thậm chí có cả phiên bản miễn phí, cho thấy không có dấu hiệu hạn chế lựa chọn của người dùng.
Vụ việc diễn ra trong bối cảnh các công ty công nghệ lớn ngày càng bị giám sát chặt chẽ hơn về vai trò trong thị trường AI đang phát triển nhanh. Những lo ngại về cạnh tranh, định giá và quyền kiểm soát công nghệ đang trở thành chủ đề pháp lý nổi bật, đặc biệt khi AI tạo sinh được ứng dụng rộng rãi trong doanh nghiệp và đời sống.
Hiện tòa án chưa đưa ra phán quyết cuối cùng về đề nghị của Microsoft. Nếu yêu cầu bác đơn được chấp thuận, vụ kiện có thể chấm dứt sớm. Ngược lại, nếu bị từ chối, vụ việc sẽ tiếp tục bước vào giai đoạn xét xử, có thể làm rõ hơn cách các quan hệ hợp tác trong lĩnh vực AI được đánh giá dưới góc độ cạnh tranh.
Theo TechSpot, Microsoft Defender Antivirus vốn được thiết kế là lớp phòng thủ đầu tiên cho máy tính chạy Windows. Thế nhưng, theo tiết lộ mới nhất từ nhà nghiên cứu bảo mật danh tiếng Chaotic Eclipse, công cụ này đang tồn tại một lỗ hổng nghiêm trọng khiến nó không những không hoàn thành nhiệm vụ bảo vệ mà còn vô tình tiếp tay cho kẻ xấu.
Lỗ hổng có tên Red Sun, nó phát sinh từ cách xử lý bất thường của Microsoft Defender đối với các tệp tin tiềm ẩn nguy hiểm được gắn thẻ 'đám mây'. Thay vì tiêu diệt hoàn toàn, trong một số điều kiện nhất định, trình diệt virus này lại tự động khôi phục hoặc ghi đè các tệp độc hại trở lại vị trí gốc.
Bằng cách khai thác hành vi này, tin tặc có thể thực thi mã độc để ghi đè lên các tệp hệ thống quan trọng, từ đó leo thang đặc quyền để chiếm toàn quyền kiểm soát thiết bị. "Tôi cứ tưởng phần mềm diệt virus là để loại bỏ mã độc chứ không phải để đảm bảo chúng luôn tồn tại ở đó", nhà nghiên cứu Chaotic Eclipse nhận định về cơ chế bảo mật của Microsoft.
Đáng lo ngại hơn cả vấn đề kỹ thuật là phản ứng của gã khổng lồ phần mềm. Chaotic Eclipse cho biết mối quan hệ giữa anh và Trung tâm phản hồi bảo mật Microsoft (MSRC) đã rơi vào tình trạng không mấy tốt đẹp. Anh cáo buộc phía Microsoft đã có những hành xử "trẻ con" và tìm cách hạ thấp uy tín của các nhà nghiên cứu độc lập thay vì tập trung vá lỗi.
Đây không phải là lần đầu Microsoft bị chỉ trích vì sự chậm trễ. Trước đó, lỗ hổng BlueHammer cũng từng bị hãng đánh giá thấp mức độ nghiêm trọng, buộc nhà nghiên cứu phải công khai mã khai thác để cảnh báo cộng đồng. Hiện tại, giới tội phạm mạng đã bắt đầu săn lùng và khai thác cả Red Sun lẫn BlueHammer trong thực tế.
Trong khi chờ đợi những bản vá triệt để tiếp theo từ bản cập nhật Patch Tuesday, nhiều chuyên gia bảo mật bắt đầu khuyến nghị người dùng nên cân nhắc các giải pháp thay thế.
Chaotic Eclipse gợi ý người dùng có thể tạm thời chuyển sang các phần mềm diệt virus bên thứ ba nhẹ hơn và có cơ chế xử lý tệp tin quyết liệt hơn. Hiện nay, ngoài Red Sun, một lỗ hổng khác mang tên UnDefend cũng đang khiến cộng đồng bảo mật đứng ngồi không yên.
Trận chiến giữa các nhà nghiên cứu độc lập và Microsoft vẫn đang tiếp diễn, nhưng trong lúc đó, người dùng Windows chính là những người đang đứng trước rủi ro lớn nhất.
Trong thế giới smartphone ngày nay, việc tìm kiếm một thiết bị nhỏ gọn (compact) từ các thương hiệu lớn như Samsung, Apple hay Sony dần trở nên khó khăn hơn. Mới đây, trong một buổi giao lưu trên nền tảng Reddit, bà Annika Bizon, phó chủ tịch mảng trải nghiệm di động của Samsung, đã trực tiếp đối mặt với câu hỏi: Tại sao hãng không còn mặn mà với điện thoại nhỏ?
Câu trả lời của đại diện Samsung rất thẳng thắn rằng tất cả đều đến từ nhu cầu của số đông. Bà Bizon giải thích rằng smartphone không còn đơn thuần là thiết bị để nghe gọi, "ngày nay, người dùng cần điện thoại để làm việc, livestream, chơi game và sáng tạo nội dung... Tất cả những hoạt động này đều cần một không gian hiển thị đủ lớn để đạt hiệu quả cao nhất".
Nói cách khác, chính sự đa năng của smartphone đã tự tay đặt dấu chấm hết cho dòng điện thoại nhỏ gọn. Khi chúng ta muốn một thiết bị 'tất cả trong một', diện tích màn hình lớn trở thành yếu tố sống còn mà một chiếc máy nhỏ gọn truyền thống không thể đáp ứng.
Dù thừa nhận dòng điện thoại compact truyền thống đã lùi vào dĩ vãng, nhưng Samsung vẫn để ngỏ một giải pháp cho những ai ghét việc phải mang theo một chiếc 'thớt' trong túi quần. Đó chính là dòng điện thoại gập Galaxy Z Flip7.
"Nếu sự nhỏ gọn là ưu tiên của bạn, dòng Z Flip rất đáng để cân nhắc. Nó thực sự nằm gọn trong túi khi gập lại, nhưng vẫn cung cấp một màn hình kích thước đầy đủ khi bạn cần", bà Bizon gợi ý.
Tuy nhiên, giới công nghệ nhận định đây chỉ là một giải pháp mang tính thỏa hiệp. Dòng Z Flip có thể giải quyết được vấn đề nằm gọn trong túi quần, nhưng với những người dùng có bàn tay nhỏ hoặc muốn thao tác một tay dễ dàng, việc mở một chiếc màn hình gập dài ngoằng vẫn là một thách thức không hề nhỏ.
