Jackpot gần 80 tỷ đồng có chủ

Tại cuộc họp Ban chỉ đạo điều hành giá ngày 23/4, Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng nhìn nhận tình hình quốc tế biến động, gây áp lực lớn đến mặt bằng giá trong nước. Do đó, ông đề nghị các bộ ngành tăng theo dõi cung cầu và giá hàng thiết yếu nhằm tránh trục lợi chính sách, đặc biệt lĩnh vực chịu tác động trực tiếp từ chi phí nhiên liệu như vận tải, logistics, vật liệu xây dựng, lương thực thực phẩm.

"Các bộ ngành chỉ đạo, yêu cầu các doanh nghiệp thực hiện nghiêm việc kê khai niêm yết giá, không lợi dụng biến động chi phí để tăng giá một cách bất hợp lý", ông nói.

Phó thủ tướng lưu ý bảo đảm các giải pháp về cung cầu với các nhóm hàng thiết yếu như xăng dầu, điện, lương thực thực phẩm, nguyên liệu đầu vào cho sản xuất. Các cơ quan phải kịp thời điều tiết nguồn hàng giữa thị trường trong nước và xuất khẩu nhằm ổn định giá cả.

Ông nhấn mạnh yêu cầu không để xảy ra thiếu hụt, gián đoạn nguồn cung gây tăng giá đột biến, đặc biệt với các mặt hàng thiết yếu. Cùng với đó, UBND các tỉnh thành phố chủ động triển khai các chương trình bình ổn thị trường, phù hợp diễn biến thực tế.

Các cơ quan chức năng được giao tăng cường thanh tra, kiểm tra và giám sát thị trường; xử lý nghiêm các hành vi đầu cơ, găm hàng, thao túng giá, cũng như những trường hợp chậm giảm giá khi chi phí đầu vào đã đi xuống theo xu hướng thế giới. Đồng thời, cơ quan quản lý phải siết kiểm tra hoạt động kinh doanh, vận chuyển xăng dầu tại khu vực biên giới, xử lý các hành vi trục lợi chênh lệch giá.

Chỉ đạo của lãnh đạo Chính phủ đưa ra trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông gây ra cú sốc tăng giá dầu trên thị trường năng lượng thế giới và làm chi phí logistics tăng mạnh từ cuối tháng 2.

Theo báo cáo của Bộ Tài chính, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) bình quân quý I tăng 3,51% so với cùng kỳ năm trước, lạm phát cơ bản tăng 3,63%.

Trước diễn biến này, Bộ Tài chính cập nhật 3 kịch bản lạm phát năm 2026, lần lượt tăng khoảng 4,5%; 5% và 5,5%. Ngân hàng nhà nước dự báo lạm phát bình quân năm nay khoảng 4,5-5,5%. Trong khi đó, các tổ chức quốc tế dự báo lạm phát bình quân của Việt Nam khoảng 3,8-4,9%.

Tại cuộc họp, các bộ, ngành báo cáo về các giải pháp điều hành giá thời gian tới.
Theo đại diện Bộ Xây dựng, trong tháng 4, cơ quan này đã tổ chức một số đoàn kiểm tra tại các địa phương về niêm yết, kê khai giá và có văn bản chấn chỉnh các tồn tại.

Bộ Xây dựng cũng đang vận động các doanh nghiệp giảm giá đỗ xe, chi phí liên quan đến xếp dỡ hay giảm giá những dịch vụ không liên quan đến giá xăng dầu để chia sẻ khó khăn với doanh nghiệp vận tải.

Còn theo Thứ trưởng Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân, ngành này đang đẩy sớm lộ trình chuyển đổi xăng E10 nhằm giảm phụ thuộc vào nguồn xăng khoáng nhập khẩu. Cùng với đó, Bộ đề xuất không thu thuế với hàng hóa trong kho ngoại quan, góp phần giảm chi phí, hỗ trợ doanh nghiệp.

Đại diện các bộ, ngành cho biết một số mặt hàng, dịch vụ do Nhà nước định giá đã được điều chỉnh theo hướng hỗ trợ người dân và doanh nghiệp. Cụ thể, chính sách miễn học phí áp dụng với học sinh từ mầm non đến hết THPT công lập trên toàn quốc; giá sách giáo khoa dự kiến giảm 5-20% trong năm học mới; hay giảm phí dịch vụ hoa tiêu hàng hải với tàu biển Việt Nam.

Tin Gốc: Vnexpress

Bộ Công Thương đang muốn đẩy sớm lộ trình bán xăng E10 - loại nhiên liệu sinh học pha 10% ethanol vào xăng khoáng - trên toàn quốc từ cuối tháng này. Tại tọa đàm ngày 17/4, PGS. TS Nguyễn Thường Lạng (Đại học Kinh tế quốc dân) cho rằng E10 phải tạo được lợi thế về giá để được người tiêu dùng đón nhận rộng rãi.

Hiện Petrolimex đang bán xăng E10 giá 23.160 đồng một lít, chỉ thấp hơn RON 95 khoảng 600 đồng.

"Xăng E10 cần có mức giá thấp hơn và đủ lớn so với xăng khoáng để kích thích người tiêu dùng chuyển đổi", ông nói. Theo ông, khi mức chênh lệch hấp dẫn, người dân sẽ chủ động lựa chọn, hình thành thói quen tiêu dùng mới.

Để hạ giá thành, chuyên gia Nguyễn Thường Lạng cho rằng đề xuất chính sách cần được thiết kế đồng bộ. Ở góc độ người tiêu dùng, nhà điều hành có cơ chế điều tiết hoặc hỗ trợ giá trong giai đoạn đầu, như giảm các loại thuế bảo vệ môi trường, tiêu thụ đặc biệt, giá trị gia tăng (VAT).

Ở góc độ doanh nghiệp, bài toán là hiệu quả kinh tế với hoạt động sản xuất, pha chế và phân phối. Theo đó, cơ quan quản lý có thể cân nhắc miễn thuế thu nhập doanh nghiệp trong 5 năm đầu, sau đó giảm dần theo lộ trình khoảng 10 năm để tạo động lực đủ dài cho nhà đầu tư. Bên cạnh đó, chi phí logistics - từ vận chuyển, lưu kho đến phân phối - cần được hạ xuống, nhằm kéo giảm giá thành. Các chính sách tín dụng ưu đãi, hỗ trợ lãi suất cũng cần được triển khai để khuyến khích doanh nghiệp mở rộng đầu tư.

Một yếu tố khác được ông Lạng đề cập tới là cơ chế dự trữ và điều tiết thị trường. Theo ông, việc nâng năng lực dự trữ xăng dầu sẽ giúp ổn định nguồn cung trước các cú sốc bên ngoài, đồng thời giảm áp lực điều hành trong ngắn hạn. Song song, nhà điều hành cần hoàn thiện hệ thống phân phối, mở rộng mạng lưới bán lẻ và có chính sách thương mại phù hợp để thúc đẩy tiêu thụ xăng sinh học. Các rào cản gia nhập thị trường cũng cần được tháo gỡ thông qua hỗ trợ về đất đai, hạ tầng và đơn giản hóa thủ tục hành chính.

Thực tế, từ tháng 8/2025, xăng E10 được Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) và Tổng công ty Dầu Việt Nam (PVOIL) thí điểm bán tại 3 thành phố lớn gồm Hà Nội, TP HCM và Hải Phòng. Loại xăng này có khả năng giảm khí thải nhà kính, giúp bảo vệ môi trường.

Tuy vậy, trong thời gian đầu thí điểm, không ít người tiêu dùng vẫn dè dặt về chất lượng xăng E10. Theo ông Lê Trung Hưng, Phó tổng giám đốc Tổng công ty Dầu Việt Nam (PVOil), sự e dè của người tiêu dùng hiện chủ yếu xuất phát từ yếu tố tâm lý khi tiếp cận một sản phẩm mới, không phải từ vấn đề chất lượng. Do vâỵ, khi niềm tin của người tiêu dùng dần được củng cố, việc triển khai đồng bộ xăng E10 trên toàn hệ thống sẽ thuận lợi hơn.

Ở khía cạnh này, PGS. TS Phạm Hữu Tuyến (Đại học Bách khoa Hà Nội) cho biết về mặt kỹ thuật, xăng E10 không gây tác động tiêu cực đến hoạt động của các phương tiện giao thông. Tức là, khi sử dụng xăng E10 thay thế xăng khoáng truyền thống, các chỉ tiêu về công suất, hiệu suất vận hành, phát thải của phương tiện cơ bản không thay đổi đáng kể. Việc chuyển đổi sang xăng E10 không ảnh hưởng đến khả năng vận hành của động cơ.

Tương tự, Phó cục trưởng Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương) Đào Duy Anh khẳng định xăng dầu là "máu" của nền kinh tế, do đó không có quốc gia nào đưa ra thị trường những sản phẩm kém chất lượng. Theo ông, Bộ Công Thương đã khảo sát, đánh giá việc sử dụng nhiên liệu sinh học từ năm 2014. Việt Nam bắt đầu thí điểm xăng E5 cùng năm và triển khai trên toàn quốc từ 2018.

"Các doanh nghiệp đầu mối lớn như PVoil và Petrolimex đang thử nghiệm phân phối xăng E10 tại một số địa bàn. Trong quá trình triển khai, chưa ghi nhận phản hồi tiêu cực từ phía người tiêu dùng", ông nói. Ngoài ra, theo ông Đào Duy Anh, cơ quan quản lý cũng làm việc với nhiều nhà khoa học trong và ngoài nước để đánh giá tác động đến hiệu suất, tuổi thọ của các động cơ sử dụng E10.

"Tâm lý e ngại của người tiêu dùng, xuất phát từ thông tin chưa đầy đủ, chính xác, như lo ngại về ảnh hưởng đến động cơ hay mức tiêu hao nhiên liệu", ông nói, cho rằng nhà điều hành cần đẩy mạnh truyền thông minh bạch, khoa học để người dân hiểu đúng, từ đó tạo sự đồng thuận trong xã hội.

Tin Gốc: Vnexpress

Nội dung trên được ông Bùi Quốc Hoan, Phó tổng giám đốc Tổng công ty Điện lực miền Nam (EVNSPC), nói tại tọa đàm Giải pháp giảm áp lực cung ứng điện giai đoạn 2026 - 2030, do báo Công Thương phối hợp EVN, EVNSPC tổ chức, sáng 21/4.

Theo Quy hoạch điện VIII, mục tiêu đến năm 2030, khoảng 50% mái nhà công sở và hộ gia đình lắp điện mặt trời mái nhà tự sản, tự tiêu (tức phục vụ nhu cầu tại chỗ, không bán vào hệ thống điện quốc gia), với quy mô khoảng 26.000 MW, tương đương công suất 13 nhà máy thủy điện Hòa Bình. Theo lãnh đạo EVNSPC, để hiện thực hóa mục tiêu này, đòi hỏi cơ chế đủ mạnh và giải pháp triển khai đồng bộ trong bối cảnh nhu cầu điện tăng nhanh.

Yêu cầu lắp điện mặt trời mái nhà càng cấp thiết trong bối cảnh nhu cầu điện sắp tới dự báo tăng cao, còn nguồn cung gặp nhiều áp lực. Ông Nguyễn Quốc Trung, Phó tổng giám đốc Công ty Vận hành hệ thống điện và thị trường điện quốc gia (NSMO), cho biết hệ thống điện đang chịu áp lực lớn khi nhu cầu tăng nhanh chưa từng có.

Ngày 31/3, tiêu thụ điện toàn quốc đã đạt 1 tỷ kWh/ngày, sớm hơn nhiều so với các năm trước; riêng ngày 8/4 đạt 1,092 tỷ kWh, công suất cực đại 52.225 MW. Dự báo mốc 1,1 tỷ kWh/ngày có thể xuất hiện ngay sau kỳ nghỉ 30/4. "Chỉ cần nhiệt độ tăng thêm 1-2 độ C, hệ thống phải gánh thêm công suất tương đương một nhà máy thủy điện Hòa Bình", ông Trung nói.

Trong khi đó, về nguồn cung, ông Trung cho biết thủy điện suy giảm do thiếu nước, chỉ đáp ứng khoảng 70 triệu kWh/ngày; nhiệt điện than và khí cũng đối mặt rủi ro do biến động nguồn nhiên liệu và thị trường năng lượng toàn cầu.

Lãnh đạo NSMO cho rằng điện mặt trời mái nhà là nguồn bổ sung quan trọng. Hiện công suất loại hình này đạt khoảng 8.400 MW, cung cấp 5-7% sản lượng điện mỗi ngày. Ưu điểm của điện mặt trời mái nhà là triển khai nhanh, ít phụ thuộc vào nhiên liệu nhập khẩu và tiềm năng lớn khoảng 963.000 MW.

Tuy nhiên dù nhiều ưu điểm song việc lắp đặt vẫn gặp không ít rào cản khiến mục tiêu gặp thách thức.

Ông Bùi Trung Kiên, Phó tổng giám đốc Tổng công ty Điện lực TP HCM, cho rằng người dân vẫn còn tâm lý nghi ngại khi đầu tư điện mặt trời mái nhà. Nguyên nhân chủ yếu do chi phí ban đầu lớn và lo ngại về hiệu quả.

Theo ông, với hộ gia đình, thủ tục lắp đặt hiện đã được đơn giản hóa. Người dân chỉ cần thông báo cho ngành điện qua tổng đài, cổng dịch vụ công hoặc ứng dụng chăm sóc khách hàng để cập nhật vào cơ sở dữ liệu và sẽ được phản hồi, hỗ trợ.

Ngành điện cũng sẵn sàng phối hợp, tư vấn kỹ thuật cho khách hàng trong quá trình lắp đặt. Người dân khi lắp điện mặt trời áp mái chỉ cần thông báo với sở Công Thương hoặc ngành điện qua Cổng dịch vụ công, tổng đài chăm sóc khách hàng và sẽ được ngành điện liên hệ lại ngay.

"Thủ tục rất đơn giản", ông Kiên nói. Tuy nhiên, theo ông chi phí đầu tư phổ biến từ 100-200 triệu đồng khiến nhiều hộ cân nhắc. Ngoài ra, với các gia đình cần sử dụng điện nhiều vào ban đêm cần hệ thống lưu trữ điện nhưng chi phí đầu tư cho công nghệ này vẫn là thách thức.

Từ thực tế đó, ông Kiên đề xuất cần có chính sách hỗ trợ tài chính để khuyến khích người dân. Kinh nghiệm một số nước là áp dụng ưu đãi thuế thu nhập cá nhân.

Ở góc độ doanh nghiệp, ông Nguyễn Thượng Quân, Tổng giám đốc Công ty cổ phần công nghệ tích hợp Sao Nam, nhận định rào cản lớn nhất là niềm tin vào hiệu quả đầu tư. "Người dân vẫn lo ngại chi phí và thời gian hoàn vốn, dù hiện nay chỉ còn khoảng 2-3,5 năm", ông nói.

Ông Trịnh Quốc Vũ, Phó cục trưởng Điện lực (Bộ Công Thương), cho biết Bộ đang xây dựng cơ chế khuyến khích phát triển điện mặt trời mái nhà trình Thủ tướng, kỳ vọng tạo động lực mới cho thị trường.

Dẫn ví dụ giai đoạn trước, ông Vũ nói khi áp dụng cơ chế giá mua điện ưu đãi (FiT), Việt Nam đã nhanh chóng phát triển hơn 19.000 MW điện mặt trời. "Thời điểm năm 2017, dù giá bán lẻ điện bình quân chỉ khoảng 1.732 đồng/kWh, nhưng chúng ta vẫn chấp nhận mua điện mặt trời với giá tương đương hơn 2.000 đồng/kWh, cho thấy quyết tâm rất lớn", ông nói.

Ngày nay, nhờ tiến bộ công nghệ, chi phí điện mặt trời, cả quy mô lớn và mái nhà, đã giảm đáng kể, trong khi giá bán lẻ điện tăng lên khoảng 2.204 đồng/kWh. Điều này tạo điều kiện thuận lợi hơn để phát triển nguồn điện mặt trời.

Ông Vũ cũng cho rằng giá điện truyền thống có thể tiếp tục biến động do phụ thuộc nhiên liệu đầu vào, trong khi điện mặt trời mái nhà có chi phí ổn định hơn và hiệu quả rõ ràng. Vì vậy, người dân và doanh nghiệp cần nhận diện đầy đủ lợi ích để mạnh dạn đầu tư thời gian tới.

Tin Gốc: Vnexpress